Acı Kavun

Bugünkü okuduğum vaka sumunu acı kavun ve etkileri ile ilgiliydi.

Vaka:

57y E hasta, sinüzit tedavisi olarak, her iki burun deliğinden 6’şar damla acı kavun suyundan seyreltme yapmaksızın damlattıktan sonra, yutma güçlüğü, boğazda takılma hissi ve nefes darlığı yakınmalarıyla acil servise başvurmuş. Özgeçmişinde sinüzit dışında ek kronik hastalığı ve allerji öyküsü yokmuş. FM’de genel durumu iyi, vitalleri stabilmiş (TA 140/90, Nb 84/dk, SS 18/dk). Burun ve farinks duvarı hiperemik ve uvulası belirgin ödemliymiş. Bronkospazmı ve ürtikeryal döküntüleri yokmuş. BFT ve elektrolitleri normal gelmiş. Hastaya aralıklı olarak toplam 200mg metilprednizolon (Dekort amp), 50mg difenhidramin (Benison amp) ve 100mg ranitidin (Ulcuran amp) İV, 0,3mg adrenalin İM uygulanmış. 4lt/dk O2 verilmiş. 12 saat boyunca acil serviste izlenen hasta, yutma güçlüğünün ve uvula ödeminin gerilemesi üzerine önerilerle taburcu edilmiş.

Peki neymiş bu bitki?

Bilimsel adı Ecballium elaterium olarak geçen ve halk arasında cırtatan, acı dülek, eşek hıyarı, şeytan keleği, yabani kavun olarak da bilinen acı kavun, Cucurbitaceae ailesine mensup bir bitki türüymüş. Meyvesi oval yapıda, 3-5 cm çapında, sarı-yeşil renkte, üzeri tüylü ve Akdeniz coğrafyası ile Anadolu’da yaygın olarak yetişen bir bitkiymiş.

aci_kavun-2c5

Mekanizma?

Ecballium elaterium, içeriğindeki aktif madde elaterin aracılığıyla etki gösteren güçlü purgatif ajanı içeren bir bitkiymiş.
Elaterin, muköz membranlarda su geçirgenliğinde yaptığı değişiklikler nedeniyle akciğer ödemi ve assit tedavisinde kullanılmış.

Yazıda şöyle denmekte:
Halk tababetinde en yaygın kullanılma sebebi kronik sinüzit tedavisinde suyunun burun deliklerinden bir-iki damla şeklinde uygulanması olsa da; hepatit tedavisinde ve kulak ağrısında suyu lokal olarak, hemoroid tedavisinde ve idrar inkontinansında ise kökleri yutularak kullanılmaktadır.

Meyvenin suyu, halk arasında tedavi amaçlı olarak genellikle dilüe edilerek kullanılıyormuş. Uygun dilüsyon yapılmaması allerjiye yatkın kişilerde hayatı tehdit eden dil, dudak ve uvular ödeme yol açabilirmiş.

Neler görülebilirmiş?

Literatürdeki vaka sunumlarında; uvular ödem, dil ödemi gibi lokal sayılabilecek komplikasyonlarla birlikte, izole periorbital ödem gibi daha uzak dokulardaki immün reaksiyonlara rastlamak da mümkündür. Buna karşın kronik sinüzit tedavisi nedeniyle ecballium elaterium meyvesinin suyunu kullanan bir olguda lokal nekrotik reaksiyon geliştiğini öne süren bir yayın da mevcuttur.

En çok da, yazarların son cümlelerindeki vurgusu dikkatimi çekti:

“Acil tıp hekimleri, halk arasında yaygın kullanılan bitkisel tedavi yöntemlerinin yan etkilerine aşina olmalıdırlar.”


Kaynak:

  • Acı Kavunun Acı Etkisi: Bitkisel Tedavi Komplikasyonunu İçeren İzole Uvular Ödem; Doğan, Nurettin Özgür; Günaydın, Gül Pamukçu; Tekin, Mustafa; Çevik, Yunsur; Journal of Academic Emergency Medicine Case Reports / Akademik Acil Tip Olgu Sunumlari Dergisi (Acil Tip Uzmanlari Dernegi) . 2013, Vol. 4 Issue 2, p84-86. 3p.

 

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s